Στο Διαδίκτυο ισχύει ο ίδιος κανόνας όπως και στην καθημερινή ζωή: ό,τι δημοσιεύουμε ή γράφουμε μπορεί να φτάσει σε πολλά άτομα – ακόμα και σε εντελώς άγνωστους. Γι’ αυτό, πριν μοιραστούμε οποιαδήποτε πληροφορία, αξίζει να σταματήσουμε για μια στιγμή και να την εξετάσουμε «από απόσταση», σαν να την έβλεπε κάποιος που δεν γνωρίζουμε. Πολλοί πιστεύουν ότι οι κίνδυνοι στο Διαδίκτυο αφορούν μόνο «περίπλοκες τεχνικές απάτες». Στην πράξη, όμως, το πρόβλημα συνήθως δεν είναι το ΤΙ γνωρίζουμε, αλλά το ΤΙ δείχνουμε. Και αυτό συμβαίνει συχνά κατά λάθος: όταν ανεβάζουμε μια φωτογραφία, στέλνουμε ένα μήνυμα στην οικογένεια, σχολιάζουμε μια ανάρτηση ή ακόμα και όταν αγοράζουμε κάτι από ένα ηλεκτρονικό κατάστημα. Πριν δημοσιεύσουμε κάτι, ας θέσουμε στον εαυτό μας τρεις ερωτήσεις:
- Μπορεί κάποιος να δει στη φωτογραφία κάτι που δεν θα έπρεπε; (π.χ. λεπτομέρειες του σπιτιού, έγγραφα, αντικείμενα αξίας).
- Μήπως αυτή η πληροφορία αποκαλύπτει τα σχέδιά μου; (π.χ. «αύριο φεύγω», «είμαι μόνος στο σπίτι», «επιστρέφω μόνο τη Δευτέρα»).
- Μήπως κάποιος άγνωστος θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει αυτά τα στοιχεία εναντίον μου ή της οικογένειάς μου; (ψευδείς τηλεφωνικές κλήσεις, απόπειρες εισόδου στο σπίτι, πλαστοπροσωπία).
Στο Διαδίκτυο ισχύει ο ίδιος κανόνας όπως και στην καθημερινή ζωή: ό,τι δημοσιεύουμε ή γράφουμε μπορεί να φτάσει σε πολλά άτομα – ακόμα και σε εντελώς άγνωστους. Γι’ αυτό, πριν μοιραστούμε οποιαδήποτε πληροφορία, αξίζει να σταματήσουμε για μια στιγμή και να την εξετάσουμε «από απόσταση», σαν να την έβλεπε κάποιος που δεν γνωρίζουμε. Πολλοί πιστεύουν ότι οι κίνδυνοι στο Διαδίκτυο αφορούν μόνο «περίπλοκες τεχνικές απάτες». Στην πράξη, όμως, το πρόβλημα συνήθως δεν είναι το ΤΙ γνωρίζουμε, αλλά το ΤΙ δείχνουμε. Και αυτό συμβαίνει συχνά κατά λάθος: όταν ανεβάζουμε μια φωτογραφία, στέλνουμε ένα μήνυμα στην οικογένεια, σχολιάζουμε μια ανάρτηση ή ακόμα και όταν αγοράζουμε κάτι από ένα ηλεκτρονικό κατάστημα. Πριν δημοσιεύσουμε κάτι, ας θέσουμε στον εαυτό μας τρεις ερωτήσεις:
- Μπορεί κάποιος να δει στη φωτογραφία κάτι που δεν θα έπρεπε; (π.χ. λεπτομέρειες του σπιτιού, έγγραφα, αντικείμενα αξίας).
- Μήπως αυτή η πληροφορία αποκαλύπτει τα σχέδιά μου; (π.χ. «αύριο φεύγω», «είμαι μόνος στο σπίτι», «επιστρέφω μόνο τη Δευτέρα»).
- Μήπως κάποιος άγνωστος θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει αυτά τα στοιχεία εναντίον μου ή της οικογένειάς μου; (ψευδείς τηλεφωνικές κλήσεις, απόπειρες εισόδου στο σπίτι, πλαστοπροσωπία).
Ας τηρούμε επίσης τον κανόνα «Μόνο φίλοι»: το μεγαλύτερο μέρος του περιεχομένου πρέπει να είναι ορατό αποκλειστικά σε άτομα που γνωρίζουμε πραγματικά. Οι ρυθμίσεις απορρήτου στο Facebook, το Instagram ή το Messenger επιτρέπουν τον περιορισμό της ορατότητας των φωτογραφιών και των αναρτήσεων — αξίζει να τις αξιοποιήσουμε. Ας θυμόμαστε επίσης ότι:
- Δεν χρειάζεται να αποδεχόμαστε κάθε αίτημα προσθήκης σε φίλους – είναι πάντα καλύτερο να ρωτήσουμε, να βεβαιωθούμε (ειδικά αν κάποιος κρύβεται πίσω από ψευδώνυμο ή ψεύτικο όνομα). Αυτό είναι ένα συχνό λάθος: αποδεχόμαστε την πρόσκληση, επειδή νιώθουμε άσχημα που δεν γνωρίζουμε αυτό το άτομο.
- Αν κάποιος φαίνεται ύποπτος, κρύβει το προφίλ του ή αλλάζει τα στοιχεία του, είναι ασφαλέστερο να διαγράψουμε έναν τέτοιο λογαριασμό.
- Δεν χρειάζεται να δίνουμε εξηγήσεις, είναι ο δικός μας λογαριασμός και οι δικές μας αποφάσεις.
- Σε καμία περίπτωση δεν στέλνουμε φωτογραφίες «κατόπιν αιτήματος» σε άγνωστα άτομα. Συχνά μηνύματα αυτής της κατηγορίας είναι «Στείλε φωτογραφία του σπιτιού, θέλω να δω τον κήπο», «Δείξε το μπαλκόνι, πώς φαίνονται αυτά τα λουλούδια από κοντά». Ποτέ μην στέλνετε: φωτογραφίες εγγράφων, φωτογραφίες του σπιτιού σας, φωτογραφίες των παιδιών σας, αποδείξεις μεταφορών χρημάτων. Αν κάποιος σας πιέζει, αυτό αποτελεί σοβαρό προειδοποιητικό σημάδι.
Τι μπορούμε να κάνουμε ήδη από τώρα για να νιώσουμε πιο ασφαλείς;
- Ρυθμίστε τις φωτογραφίες και τις αναρτήσεις σας ώστε να είναι ορατές μόνο στους φίλους σας.
- Ελέγξτε τη λίστα των φίλων σας και διαγράψτε άτομα που δεν γνωρίζετε.
- Απενεργοποιήστε την αυτόματη σήμανση της τοποθεσίας σας στις εφαρμογές.
- Διαγράψτε από το κινητό σας τις φωτογραφίες εγγράφων και τις αποδείξεις μεταφορών χρημάτων.
- Αλλάξτε τον κωδικό πρόσβασης στο Facebook και στο Google σε πιο ισχυρό (τουλάχιστον 12 χαρακτήρες).
- Ενεργοποιήστε τη διπλή επαλήθευση (κωδικός SMS ή εφαρμογή).